| Właściwości chemiczne i fizyczne | |
| Inne nazwy |
brukit |
|---|---|
| Skład chemiczny |
dwutlenek tytanu (TiO2) |
| Twardość w skali Mohsa |
5,5–6,0 |
| Przełam |
muszlowy |
| Łupliwość |
niewyraźna |
| Pokrój kryształu |
cienkotabliczkowy, słupkowy |
| Układ krystalograficzny |
rombowy |
| Właściwości mechaniczne |
kruchy |
| Gęstość minerału |
4,1 g/cm³ |
| Właściwości optyczne | |
| Barwa |
żółtobrunatny, czerwonobrunatny do czarnego (arkansyt) |
| Rysa |
bezbarwna |
| Połysk |
diamentowy |
| Inne |
przezroczysty, silny pleochroizm |
Brookit (brukit) – minerał z gromady tlenków.
Nazwa pochodzi od nazwiska angielskiego mineraloga i krystalografa Henry’ego Jamesa Brooke’a (1771-1857).
Charakterystyka
Właściwości
Tworzy kryształy tabliczkowe i kolumnowe i słupkowe. Występuje w postaci tabliczkowych kryształów, na ścianach których widać wyraźne prążkowanie.
Często przyjmuje postać pseudoheksagonalną (podwójnej pseudoheksagonalnej piramidy). Jest jedną z trzech odmian polimorficznych dwutlenku tytanu – pozostałe odmiany to: rutyl i anataz. Jest kruchy, przezroczysty, wykazuje silny pleochroizm o barwach od żółto-, przez czerwoną, do złocistobrunatnej.
Występowanie
Występuje w żyłach hydrotermalnych, skałach metamorficznych: gnejsach, łupkach i skałach wulkanicznych. Powstaje też jako produkt rozkładu innych minerałów zawierających tytan. Niekiedy tworzy koncentracje w skałach okruchowych: piaskach i żwirach.
Miejsca występowania:
- Na świecie: Szwajcaria (Amsteg), Austria (Prägraten), Rosja (Miass), USA (Magnet Cove), Wielka Brytania (Tremadoc), Brazylia.
- W Polsce: znajdowany jest w Sudetach (w okolicach Jeleniej Góry i Kowar).
Zastosowanie
- ma znaczenie naukowe i kolekcjonerskie,
- okazjonalnie stosowany jako kamień ozdobny w jubilerstwie. Przezroczyste brukity są bardzo rzadkie i najbardziej poszukiwane,
- w niektórych złożach minerał występuje w ilościach opłacalnych do eksploatacji i wówczas jest używany do pozyskiwania tytanu.
Przypisy
Bibliografia
- Olaf Medenbach, Cornelia Sussieck-Fornefeld: Minerały. Warszawa: Świat Książki, 1996, seria: Leksykon Przyrodniczy. ISBN 83-7129-194-9.
Linki zewnętrzne
- brukit w serwisie Webmineral.com (ang.)
- brukit na stronie Mindat.org (ang.)