Gnojanka usiatkowana

Gnojanka usiatkowana
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	grzyby
Typ	podstawczaki
Klasa	pieczarniaki
Rząd	pieczarkowce
Rodzina	gnojankowate
Rodzaj	gnojanka
Gatunek	gnojanka usiatkowana
	Nazwa systematyczna
	Bolbitius reticulatus (Pers.) Ricken; Die Blätterpilze 1: 68 (1915)

Gnojanka usiatkowana (Bolbitius reticulatus (Pers.) Ricken) – gatunek grzybów z rodziny gnojankowatych (Bolbitiaceae).

Systematyka i nazewnictwo

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Bolbitius, Bolbitiaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.

Po raz pierwszy takson ten zdiagnozował w roku 1798 Christiaan Hendrik Persoon nadając mu nazwę Agaricus reticulatus. Obecną, uznaną przez Index Fungorum nazwę nadał mu w roku 1915 A.Ricken.

Synonimów nazwy naukowej ma około 20. Niektóre z nich:

Bolbitius aleuriatus (Fr.) Singer 1951
Bolbitius reticulatus var. aleuriatus (Fr.) Bon 1990
Bolbitius reticulatus var. australis (E. Horak) Garrido 1985
Bolbitius reticulatus (Pers.) Ricken 1915, var. reticulatus
Pluteolus aleuriatus var. reticulatus (Pers.) J.E. Lange 1938

Nazwę polską zaproponował Władysław Wojewoda w 2003 roku.

Morfologia

Kapelusz

Średnica 1,5-5 cm, początkowo dzwonkowaty, później wypukły, w końcu płasko rozpostarty. Powierzchnia gładka, śluzowata, liliowa, szarawa lub fioletowawa, zazwyczaj na środku ciemniejsza, niż przy brzegu. Zazwyczaj jest prążkowany, czasami do samego środka.

Blaszki

Wolne, lub bardzo słabo przyrośnięte, dość gęste, początkowo białawe, potem lekko różowe, w końcu cynamonowe.

Trzon

Wysokość 3–7 cm, grubość około 0,5 cm, cylindryczny. Powierzchnia biała, drobno łuskowata, oprószona lub drobno owłosiona.

Miąższ

Białawy, bez wyraźnego zapachu i smaku.

Cechy mikroskopowe

Wysyp zarodników rdzawobrązowy. Zarodniki eliptyczne, gładkie, z porą rostkową na jednym końcu. Rozmiar: 9-13 × 4-6 μm. Na blaszkach występują brachybazydiole. Mają maczugowaty lub butelkowaty kształt i rozmiar 20–50 × 5–14 μm.

Występowanie i siedlisko

Występuje w Ameryce Północnej, Europie i Japonii. W Ameryce Północnej jest szeroko rozprzestrzeniony. W Polsce gatunek rzadki. Znajduje się na Czerwonej liście roślin i grzybów Polski. Ma status R – gatunek potencjalnie zagrożony z powodu ograniczonego zasięgu geograficznego i małych obszarów siedliskowych. Znajduje się na listach gatunków zagrożonych także w Norwegii, Szwecji, Finlandii.

Saprotrof. Rozwija się na próchniejącym drewnie drzew liściastych, na kłodach, zrębkach i resztkach drewna.

Przypisy

1 2 3 Index Fungorum [online] [dostęp 2017-12-15] .
↑ Species Fungorum [online] [dostęp 2017-12-15] .
1 2 3 WładysławW. Wojewoda WładysławW., Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003, ISBN 83-89648-09-1 .
1 2 3 4 5 6 7 Bolbitius reticulatus [online], Mushroom Expert [dostęp 2017-12-15] .
↑ E.E. Gerhardt E.E., Grzyby – wielki ilustrowany przewodnik, Warszawa: Klub dla Ciebie – Bauer-Weltbild Media, 2006, ISBN 83-7404-513-2 .
↑ Discover Life Maps. [dostęp 2017-12-15].
↑ ZbigniewZ. Mirek ZbigniewZ. i inni, Czerwona lista roślin i grzybów Polski, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, PAN, 2006, ISBN 83-89648-38-5 .

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.

[if-1] 1 2 3 Index Fungorum [online] [dostęp 2017-12-15] .

[sf-2] Species Fungorum [online] [dostęp 2017-12-15] .

[check-3] 1 2 3 WładysławW. Wojewoda WładysławW., Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003, ISBN 83-89648-09-1 .

[mush-4] 1 2 3 4 5 6 7 Bolbitius reticulatus [online], Mushroom Expert [dostęp 2017-12-15] .

[ger-5] E.E. Gerhardt E.E., Grzyby – wielki ilustrowany przewodnik, Warszawa: Klub dla Ciebie – Bauer-Weltbild Media, 2006, ISBN 83-7404-513-2 .

[6] Discover Life Maps. [dostęp 2017-12-15].

[mirek-7] ZbigniewZ. Mirek ZbigniewZ. i inni, Czerwona lista roślin i grzybów Polski, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, PAN, 2006, ISBN 83-89648-38-5 .